بازگشت سرمایهگذاران اروپایی به صندوقهای پوشش ریسک
به گزارش تیکاگو به نقل از اقتصاد آنلاین
به گزارش اقتصاد آنلاین به نقل از بلومبرگ، ثروتمندترین ساکنان اروپا بار دیگر سرمایههای خود را به سمت محصولاتی مشابه صندوقهای پوشش ریسک سرازیر کردهاند تا از بازدهی برجسته این صنعت بهرهمند شوند؛ آن هم پس از سالهایی که ثروت شخصی آنها بهطور قابلتوجهی افزایش یافته است.
در حالی که بانکهای مرکزی سراسر قاره اروپا نرخهای بهره معیار را کاهش میدهند، استراتژیهای جایگزین نقدشونده که در قالب ساختارهای سازگار با سرمایهگذاران خرد عرضه میشوند، توجه سرمایهگذاران مرفهی را جلب کردهاند که بهدنبال بازدهی در حوزههایی غیر از اوراق با درآمد ثابت هستند. این محصولات که برای طیف گستردهتری از سرمایهگذاران نهادی اروپایی طراحی شدهاند، معمولاً به مشتریان اجازه میدهند وجوه خود را بهطور مکرر برداشت کنند؛ برخلاف صندوقهای پوشش ریسک سنتی که اغلب میتوانند سرمایه را برای سالها مسدود نگه دارند.
رشد چشمگیر دارایی صندوقهای UCITS
بر اساس دادههای شرکت Kepler Partners، داراییهای استراتژیهای جایگزین در قالب «نهادهای سرمایهگذاری جمعی در اوراق بهادار قابل انتقال» (UCITS) که استراتژیهای نقدشوندهای هستند با هدف تقلید از راهبردهای سنتی صندوقهای پوشش ریسک در سال ۲۰۲۵ با رشد ۲۲ درصدی نسبت به سال قبل به ۲۸۷ میلیارد دلار رسید. این رقم چهارمین فصل متوالی رشد را رقم زد که طولانیترین دوره افزایشی در چهار سال گذشته محسوب میشود.
این روند چرخشی آشکار نسبت به تنها چند سال پیش است. داراییهای UCITS جایگزین بین سالهای ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۴ سقوط آزاد را تجربه کردند؛ دورهای که افزایش سریع نرخهای بهره موجب ورود گسترده سرمایه به داراییهای با درآمد ثابت با بازدهی جذاب شد.
پل هولمز، مدیر جهانی توزیع در شرکت Lumyna Investments که حدود ۲۳ میلیارد دلار دارایی تحت مدیریت دارد، گفت: در اواخر سال ۲۰۲۴ شاهد بازگشت معنادار سرمایهگذاران بودیم و این روند از نیمه دوم سال ۲۰۲۵ بهطور ملموس در جریان ورود سرمایه نمایان شد. او افزود: اکنون، دستکم بهصورت گزینشی، سرمایه جدید قابلتوجهی در حال ورود است.
عملکرد قوی و افزایش جذابیت صندوقها
شاخص جهانی مطلق صندوقهای UCITS شرکت کپلر در سال ۲۰۲۵ بهطور میانگین حدود ۷ درصد رشد کرد که دومین عملکرد برتر این شاخص از زمان آغاز آن در سال ۲۰۱۰ محسوب میشود. در مقایسه، شاخص بدهی شرکتی با درجه سرمایهگذاری در سال ۲۰۲۵ بازدهی ۳ درصدی ثبت کرد و نسبت به دو سال پیش از آن کاهش نشان میدهد.
به گفته افراد آگاه، شرکت باسابقه UCITS یعنی Marshall Wace در ماه ژانویه بخشی از وجوه صندوقهای بازارخنثی UCITS خود را برای جلوگیری از بیشازحد بزرگ شدن، به سرمایهگذاران بازگرداند. همچنین صندوق چنداستراتژی UCITS شرکت آمریکایی HBK Capital Management که در سال ۲۰۲۳ راهاندازی شد، تنها در سال ۲۰۲۵ حدود سهچهارم داراییهای خود را جذب کرد و به روی سرمایه جدید بسته شد.
نماینده مارشال ویس از اظهارنظر خودداری کرد و شرکت HBK نیز به درخواستها برای اظهار نظر پاسخ نداد.
چارچوب UCITS به دستورالعملی از اتحادیه اروپا در سال ۱۹۸۵ بازمیگردد که با هدف هماهنگسازی صندوقهای سرمایهگذاری خرد در میان کشورهای عضو تدوین شد. این چارچوب محدودیتهایی بر اهرم مالی، موقعیتهای فروش استقراضی و معاملات مستقیم داراییهایی همچون کالاها و املاک اعمال میکند. برخلاف صندوقهای پوشش ریسک سنتی که دورههای قفل سرمایه آنها ممکن است سالها به طول انجامد، سرمایهگذاران UCITS معمولاً میتوانند وجوه خود را بهصورت روزانه یا هفتگی بازخرید کنند.
این ابزارها پس از سال ۲۰۰۸ محبوبیت یافتند؛ زمانی که میلیاردها یورو در سرمایهگذاریهای غیرنقدشونده صندوقهای پوشش ریسک از بین رفت. در دهه بعد، داراییهای تحت مدیریت به ۴۳۷ میلیارد دلار افزایش یافت، اما طبق دادههای کپلر تا پایان سال ۲۰۲۴ حدود ۲۰۰ میلیارد دلار کاهش پیدا کرد.
نقش رشد ثروت خصوصی در احیای صنعت
رونق ثروت خصوصی در سالهای اخیر به احیای این صنعت کمک کرده است. بر اساس دادههای گردآوریشده توسط بلومبرگ، ۵۰۰ فرد ثروتمند جهان طی پنج سال گذشته ثروت خود را بیش از ۵۰ درصد افزایش داده و مجموع آن را تا پایان سال ۲۰۲۵ به ۱۱.۸ تریلیون دلار رساندهاند. طبق گزارش ثروت جهانی ۲۰۲۵ مؤسسه UBS، بیش از یکچهارم میلیونرها در اروپای غربی زندگی میکنند.
مارلین نایدو، مدیر جهانی معرفی سرمایه در بانک BNP Paribas SA، گفت: «در گفتوگو با بانکهای خصوصی و سرمایهگذاران نهادی که تنها میتوانند در UCITS سرمایهگذاری کنند، مشاهده میکنیم چنین بازدهی باثباتی در سبد سرمایهگذاری بسیار ارزشمند تلقی میشود.» او افزود: «جامعه بانکداری خصوصی و مشاوران سرمایهگذاری دوباره در حال معرفی این محصولات هستند.
جولیا ریس تودر، شریک مؤسس شرکت سرمایهگذاری PrinCap Partners، گفت سختگیرانهتر شدن شرایط در بسیاری از صندوقهای پوشش ریسک سنتی نیز موجب شده صندوقهای UCITS در مقایسه جذابتر به نظر برسند. به گفته او، بازخرید کامل سرمایه از شرکت Millennium Management ممکن است تا پنج سال طول بکشد، در حالی که سرمایهگذاری در Hudson Bay Capital Management میتواند مستلزم بلوکه شدن وجوه مشتریان تا دو سال باشد.
او در مصاحبهای گفت: «بسیاری از صندوقهای پوشش ریسک اکنون دورههای قفل طولانیتر، کارمزدهای بالاتر و شفافیت کمتر دارند برای تخصیصدهندگان سرمایه، این شرایط بسیار شبیه سرمایهگذاری در سهام خصوصی به نظر میرسد. سرمایهگذاران همین حالا هم چنین داراییهایی در سبد خود دارند، بنابراین بسیاری اکنون بهدنبال محصولاتی هستند که انعطافپذیری کمتری از آنها سلب نکند.
موج تأسیس صندوقهای جدید و چالش مقیاس
به گفته هولمز از لومینا، انگیزه اصلی صندوقها برای راهاندازی ساختار UCITS همچنان تمایل به متنوعسازی پایگاه سرمایهگذاران است؛ پایگاهی که در غیر این صورت عمدتاً به چند بازیگر بزرگ، عمدتاً در بریتانیا و سوئیس، محدود میشود.
او گفت: اگر بخواهید از سرمایهگذاران اروپایی دفتر کسبوکار متنوعی داشته باشید، UCITS همچنان گزینهای قدرتمند است.
بر اساس دادههای کپلر، در سال ۲۰۲۵ بیش از دو دوجین صندوق جدید وارد بازار شدند که نسبت به سال قبل ۵۰ درصد افزایش داشت و حدود ۲.۴ میلیارد دلار جذب سرمایه کردند. شرکت Bridgewater Associates در نوامبر ۲۰۲۵ محصول جدید UCITS خود را راهاندازی کرد و استراتژی بازده مطلق درآمد ثابت خود را در قالب ساختار با معامله روزانه ارائه داد. بلومبرگ نیوز در دسامبر گزارش داد شرکتهای WorldQuant و Millennium Management در حال بررسی ایجاد ساختار UCITS تحت سرمایهگذاری مشترک خود هستند.
صندوق پوشش ریسک کمی مستقر در پاریس، Capital Fund Management که پیشتر دو صندوق UCITS مبتنی بر دنبالکردن روند در پلتفرم خود داشت، در اکتبر سال گذشته سومین محصول خود را با مشارکت شرکت Amundi راهاندازی کرد. این صندوق جدید که همان استراتژی ابزار چنداستراتژی فراساحلی «کومولوس» شرکت را اجرا میکند، تاکنون به ۱۵۰ میلیون دلار دارایی رسیده است.
مانع کیفیت
با این حال، پس از افت شدید سالهای گذشته، این حوزه بهطور فزایندهای میان بازیگران بزرگ و شناختهشده و مدیران کوچکتر دچار دوگانگی شده است. بیشترین جریانهای ورودی دارایی ثبتشده توسط کپلر در سال گذشته در میان تعداد محدودی صندوق متمرکز بود و گزارش این شرکت تأکید میکند که در شرایط فعلی بازار، اداره صندوقهای «زیرمقیاس» مقرونبهصرفه نیست.
هولمز از لومینا گفت: به نظر میرسد تمایل به سمت نامهای بزرگتر وجود دارد. سرمایهگذاران اکنون نسبت به روزهای ابتدایی UCITS جایگزین گزینشیتر شدهاند صندوقها باید از منظر سبد سرمایهگذاری واقعاً ویژگی متمایزی ارائه دهند. مانع کیفیت بالاتر رفته است.
برای صنعتی که زمانی عمدتاً شامل محصولاتی با نوسان پایین و مناسب سرمایهگذاران محتاط بود، اکنون اشتهای تازهای برای گزینههای متفاوتتر شکل گرفته است. به گفته استفان ویال، مدیر توسعه کسبوکار منطقه اروپا، خاورمیانه و آفریقا و هممدیر منطقه آسیا-اقیانوسیه در شرکت CFM، صندوق جدید این شرکت هدف نوسان ۱۰ درصدی را دنبال میکند؛ هدفی که چند سال پیش «دیوانهوار» تلقی میشد.
او در مصاحبهای گفت: زمانی که نرخهای بهره صفر بود، سرمایهگذاران این محصولات را جایگزین اوراق قرضه میخواستند تنها انتظارشان این بود که از وجه نقد عملکرد بهتری داشته باشند و همین کافی بود. اما اکنون تقاضا برای محصولات با نوسان پایین جای خود را به تقاضا برای محصولات با نوسان بالاتر داده است؛ جایی که سرمایهگذاران بازدهی ۸ تا ۱۰ درصدی را هدف قرار میدهند.
در شرایطی که برخی سرمایهگذاریهای بازار خصوصی نزد تخصیصدهندگان بزرگ نهادی در حال معکوس شدن است، خوشبینی نسبت به افزایش جریان سرمایه به صندوقهای پوشش ریسک شکل گرفته است. به گفته متیو بَرِت، شریک و مدیر سرمایهگذاری در شرکت Tycho Capital، بخش زیادی از نقدینگی که میتوانست به سمت صندوقهای پوشش ریسک، از جمله ساختارهای UCITS، هدایت شود، در حال حاضر در سرمایهگذاریهای خصوصی غیرنقدشونده گرفتار شده است.
با این حال، او میگوید صندوق پیامهای دریافتیاش روایت مثبتی دارد: «ایمیلهای تخصیصدهندگانی که روی مأموریتهای سرمایهگذاری در استراتژیهای جایگزین نقدشونده کار میکنند که هجده ماه پیش به سطحی بسیار ناچیز رسیده بود اکنون تقریباً یک روز در میان به دستمان میرسد. چرخدندهها دوباره به حرکت درآمدهاند.
