راز رودخانه گرین فاش شد؛ کوهها برای عبور آب خم شدند!
به گزارش تیکاگو به نقل ازگجت نیوز
دانشمندان دانشگاه گلاسکو پس از ۱۵۰ سال معمای عجیب عبور رودخانه گرین از دل کوههای یوئینتا را حل کردند. کشف پدیدهای نادر به نام «ریزش لیتوسفر» نشان میدهد که کوهها برای عبور آب پایین رفتهاند.
زمینشناسان برای بیش از یک قرن در حیرت بودند که چرا رودخانه گرین در ایالت یوتا، به جای دور زدن ارتفاعات، مستقیماً قلب رشتهکوه یوئینتا (Uinta) را شکافته است.
معمولاً رودخانهها مسیر هموار را انتخاب میکنند، اما تحقیق جدیدی که در دانشگاه گلاسکو انجام شده، بالاخره پرده از این راز ۱۵۰ ساله برداشت. پاسخ در فرسایش آب نیست، بلکه در حرکت عجیب لایههای زیرین زمین نهفته است.
بیشتر بخوانید 
ماجرا به پدیدهای به نام ریزش لیتوسفر (Lithospheric Drip) بازمیگردد. میلیونها سال پیش، تودهای بسیار سنگین و چگال از سنگهای پوسته زمین در زیر این کوهها ناپایدار شد و مانند قطرهای غلیظ به سمت گوشته زمین (لایه مذاب زیرین) شروع به چکیدن کرد. این نیروی رو به پایین، باعث شد تا سطح زمین و کوههای یوئینتا به سمت پایین کشیده شوند و نوعی گودی ایجاد کنند.
بیشتر بخوانید
بازگشت کوهها و تلهگذاری برای رودخانه
با پایین رفتن ارتفاع کوهها، رودخانه گرین توانست از روی آنها عبور کند و مسیر خود را تثبیت نماید. اما داستان به اینجا ختم نشد؛ وقتی آن توده سنگینِ زیرزمینی سرانجام جدا شد و در اعماق گوشته فرو رفت، فشار از روی پوسته برداشته شد. در نتیجه، کوهها مانند فنری که رها شود، دوباره به سمت بالا بازگشتند (بازگشت ایزواستاتیک).
این بالا آمدن مجدد باعث شد رودخانه که حالا در مسیرش جا خوش کرده بود، مجبور شود بستر خود را عمیقتر کند و دره مشهور «لادور» (Canyon of Lodore) را بسازد. تصاویر لرزهنگاری پیشرفته، وجود بقایای این توده چکیده شده را در عمق چند کیلومتری زمین تأیید کردهاند که نشان میدهد گاهی کوهها برای عبور رودخانهها تعظیم میکنند!
